Natuurlijke herkolonisatie of herintroductie? 

Zeearend, visarend en kraanvogel kwamen allemaal op eigen kracht terug naar Nederland. De Kroeskoppelikaan kan dat ook doen, het is een kwestie van geduld en werken aan bescherming van de bestaande populatie wordt wel eens gezegd.

Op zich een hele logische gedachtegang maar als je je verdiept in de ecologie van de soort, zie je dat natuurlijke herkolonisatie voor kroeskoppelikaan (helaas) een stuk gecompliceerder ligt.

In de uitgevoerde studie wordt er diep op ingegaan, samengevat komt het hier op neer: Er zijn nauwelijks zwervende vogels buiten het huidige verspreidingsgebied, zelfs niet naar nabijgelegen landen zoals Kroatië, Italië of Hongarije.

Kroeskoppelikanen zijn koloniebroeders en keren vaak terug naar dezelfde locatie. Nieuwe broedlocaties worden maar zelden gesticht en als dit al gebeurd vindt dit plaats in gebieden die zij al goed kennen en waar zij al lang in grote aantallen hun voedsel zoeken.

Omdat het kolonievogels zijn gaan ze alleen broeden indien zij genoeg soortgenoten in een gebied aantreffen. Er kan dus geen nieuwe populatie op basis van enkele zwervers worden opgebouwd zoals dat bij de eerder genoemde soorten wel het geval was.

Als je naar het historische verspreidingsgebied van de soort kijkt, lijkt het er sterk op dat de voormalige populatie van Noordwest-Europa toen gescheiden was met de populatie in de Balkan. Een logische verklaring lijkt de brede zone met hoge bergketens zoals de Alpen en heuvelland waar nauwelijks geschikt habitat is.

Illustratief is een vergelijking met de aalscholverkolonies in Europa. Ook hier zie je concentraties in Noordwest-Europa en concentraties in de Balkan, maar in die gebieden daartussen zijn ze dun bezaaid. Kroeskoppelikanen zijn een stuk veeleisender dan aalscholvers waardoor een stapsgewijze kolonisatie van de Balkan naar Noordwest Europa niet aannemelijk lijkt. 

In de verkennende studie is goed onderbouwd dat een natuurlijke herkololonisatie, naar haar voormalige leefgebied in NW-Europa, niet aannemelijk is. Indien we de soort terug willen krijgen is een herintroductie nodig. Als werkgroep willen we de mogelijkheden hiervoor met andere partijen verkennen. Herintroducties zijn complex en vragen veel voorbereiding.